Platon’un Devlet’inde “Yöneticiler, Destekçiler ve İşçiler”

Platon, Muhafızlar sınıfını ikiye ayırır, Yöneticiler ve Destekçiler. Yöneticiler, siyasal iktidarı ellerinde tutan ve bütün önemli kararları alanlardır; Destekçiler ise yöneticilere yardım eder ve dışarıdan gelen tehditlere karşı savunma hizmeti sunarlar. Üçüncü bir grup olan İşçilerse adlarının da gösterdiği gibi çalışıp tüm yurttaşların zorunlu yaşam ihtiyaçlarını giderirler. Platon, İşçilerin yaşamıyla fazla ilgilenmez; Devlet’in çok büyük bölümü Muhafızların üzerinde yoğunlaşır.

Yöneticiler, toplumun üstün yararına olduğuna karar verdikleri şeyleri yapmaya yaşamlarını adamaları en fazla olası olanlar arasından seçilir. Platon uygunsuz adayları ayıklamak ve potansiyel Yöneticilerin kendi zevklerinin büyüsüne kapılmalarının olası olup olmadığını anlamak için, eğitim sürecinde çeşitli testlere tabi tutulmalarını önerir; baştan çıkarılmaya gösterdikleri tepkiler yakından izlenecek ve yalnızca topluluğun refahına tamamen adandığını kanıtlayanlar yönetici seçileceklerdir. Bunların sayıları çok az olacaktır.

Muhafızların hiçbirinin kişisel mülk sahibi olmasına izin verilmeyecek ve çocuklarına bile ortak bakılacaktır. Aslında Platon aileye köklü bir çözüm getirir; aileyi ortadan kaldırıp yerine, çocukların kendi ebeveynlerini tanımadan büyüdükleri devlet anaokullarını geçirmek ister. Bunun devlete bağlılığı arttıracağı varsayılır; çünkü bu şekilde yetişen çocukların, aile üyelerine kafa karıştırıcı bağlılıkları olmaz.

Cinsel ilişki bile kurala bağlanır; yurttaşların, yalnızca kurayla eşleştikleri -ya da en azından katılımcıların öyle zannettiği- özel festivallerde seks yapmalarına izin verilir. Aslında Yöneticiler, eşleşme kurasının sonuçlarını, en iyi soy üreyecek şekilde önceden belirler. Bu yüzden Platon’un devletinde, güçlü ve cesur çocuk üretecek şekilde tasarlanan bir soy-arıtımı biçimi vardır. Bütün çocuklar doğdukları anda, özel olarak atanmış görevlilerce büyütülmek üzere annelerinden alınır. Kalitesiz Muhafızların çocukları ile İşçilerin “özürlü” evlatları imha edilir.

Yorumlar

Yorumlar

You may also like...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir